Tăng đơ, ma ní, khóa cáp, kẹp/terminal, lót cáp: chọn đúng loại, đúng phi, cùng mác thép.
Nhiều người mua đủ cáp inox rồi mới nhận ra: sợi cáp không tự đứng được. Muốn căng một đường lan can thẳng tắp, néo một cây cột chắc chắn hay treo một tải an toàn, Quý khách cần cả một bộ phụ kiện đi kèm — mỗi món một nhiệm vụ. Chọn thiếu thì hệ cáp lỏng lẻo, chọn sai mác thép thì mối nối gỉ trước cả sợi cáp. Bài cẩm nang này liệt kê đầy đủ từng loại phụ kiện cáp inox, công dụng thật, cách chọn đúng phi theo cỡ cáp, kèm bảng tra nhanh để Quý khách đặt hàng một lần là đủ.
Có thể chia phụ kiện cáp inox thành hai nhóm theo chức năng: nhóm cố định đầu cáp (tạo khuyên, neo đầu) và nhóm căng & nối (điều chỉnh độ căng, liên kết các nhánh). Dưới đây là 5 loại thường gặp nhất trong mọi hệ cáp:
Ngoài ra tùy hạng mục còn có ốc siết, ty ren, bát đế, pát gắn tường để cố định điểm đầu/cuối vào kết cấu. Ta đi vào từng loại chính.
Tăng đơ (còn gọi là tender, turnbuckle) là bộ phận quyết định độ căng của cả hệ cáp. Nó gồm một thân ống ren hai đầu ngược chiều nhau; khi vặn thân, hai đầu cùng kéo vào hoặc nhả ra, giúp căng sợi cáp đến độ mong muốn mà không cần kéo tay.
Tăng đơ chọn theo tải trọng làm việc, không chỉ theo phi cáp. Nguyên tắc an toàn: chọn tăng đơ có tải làm việc bằng hoặc cao hơn tải an toàn của sợi cáp. Ví dụ cáp 6mm dùng tăng đơ ren M10-M12; cáp 3-4mm dùng M6-M8. Xem chi tiết loại và quy cách tại trang tăng đơ inox.
Ma ní (shackle) là móc kim loại hình chữ U hoặc omega, có chốt ngang tháo lắp được, dùng để nối đầu cáp vào điểm neo cố định (bát tường, vòng cẩu, khoen kết cấu) hoặc liên kết nhiều nhánh cáp với nhau. Đây là mắt xích chịu lực trực tiếp nên chọn ma ní đủ tải là bắt buộc.
Chọn ma ní có tải làm việc tương thích với sợi cáp và tăng đơ trong cùng hệ. Chi tiết tải trọng từng cỡ xem tại trang ma ní inox.
Khóa cáp, hay cóc cáp (wire rope clip), gồm một chữ U bu-lông và một yên kẹp; khi siết, nó gập đầu cáp lại tạo thành khuyên chắc chắn. Đây là cách tạo đầu cáp nhanh, rẻ, tháo lắp được mà không cần máy bấm, nên rất phổ biến cho giằng néo và công trình.
Lưu ý lắp đúng: dùng tối thiểu 2-3 khóa cho mỗi đầu cáp; đặt phần yên kẹp ở phía nhánh cáp chịu lực, chữ U ở phía đầu thừa ("đừng bao giờ ngồi lên đuôi ngựa"). Siết sai chiều làm giảm mạnh khả năng giữ.
Số khóa cáp cần dùng tăng theo đường kính cáp. Xem hướng dẫn và quy cách tại trang khóa cáp inox.
Khi cần bề mặt gọn đẹp — điển hình là lan can cáp inox — người ta dùng terminal (đầu neo bấm ép/swage) thay cho khóa cáp lộ bu-lông. Terminal được bấm ép chặt vào đầu cáp bằng máy, cho một đầu neo liền mạch, giấu gọn vào trụ lan can.
Terminal cho thẩm mỹ cao nhưng cần dụng cụ bấm và lắp chính xác. Chi tiết tại trang kẹp cáp & terminal inox.
Lót cáp (thimble, tanh cáp) là vòng kim loại hình giọt nước đặt bên trong khuyên cáp trước khi siết khóa. Nó giữ cho khuyên cáp có bán kính cong đủ lớn, tránh sợi cáp bị gấp gãy đột ngột tại điểm uốn — nơi cáp yếu nhất. Chi tiết rẻ nhất trong bộ nhưng bỏ qua thì tuổi thọ mối nối giảm rõ rệt.
Bảng dưới gợi ý cỡ phụ kiện thông dụng theo đường kính cáp. Số liệu tham khảo; tải trọng cụ thể tùy nhà sản xuất và cấu trúc bện.
| Cỡ cáp | Khóa cáp / lót cáp | Tăng đơ (ren) | Ứng dụng điển hình |
|---|---|---|---|
| 2-3mm | M3 | M5-M6 | Trang trí, giàn leo, lưới an toàn |
| 4mm | M4 | M6-M8 | Lan can ban công, mái che nhỏ |
| 5-6mm | M5-M6 | M8-M12 | Lan can ngoài trời, giằng néo |
| 8mm | M8 | M12-M16 | Chằng néo nặng, treo tải lớn |
| 10-12mm | M10-M12 | M16-M20 | Công nghiệp, hàng hải, kết cấu lớn |
Cần bảng phụ kiện chính xác cho cỡ cáp của Quý khách, gọi 0965.080.419 để được tư vấn kèm CO/CQ.
Đây là sai lầm đắt giá nhất khi mua phụ kiện: dùng cáp inox 316 nhưng lắp khóa cáp 304 hoặc thép mạ kẽm cho rẻ. Khi hai kim loại khác nhau tiếp xúc trong môi trường ẩm/mặn, xảy ra ăn mòn điện hóa (galvanic corrosion): kim loại kém bền hơn bị ăn mòn nhanh ngay tại điểm nối. Kết quả là mối nối gỉ và yếu đi trong khi sợi cáp vẫn còn tốt — điểm hỏng luôn nằm ở chỗ ta tiết kiệm.
Muốn hiểu sâu vì sao 304 và 316 khác nhau, xem bài cáp thép inox là gì và phân biệt inox 201/304/316.
Hỏi: Một hệ cáp inox cần những phụ kiện gì?
Đáp: Một hệ cáp inox hoàn chỉnh thường cần: tăng đơ để căng chỉnh, ma ní để nối vào điểm neo, khóa cáp (cóc cáp) hoặc kẹp/terminal để cố định đầu cáp, và lót cáp (thimble) để bảo vệ khuyên cáp khỏi gấp gãy. Tùy ứng dụng lan can, giằng néo hay treo tải mà chọn bộ phụ kiện phù hợp.
Hỏi: Phụ kiện cáp inox có bắt buộc cùng mác thép với cáp không?
Đáp: Có. Phụ kiện phải cùng mác thép với cáp (304 dùng với 304, 316 dùng với 316). Nếu lắp lẫn mác thép hoặc dùng phụ kiện thép mạ, sẽ xảy ra ăn mòn điện hóa tại điểm tiếp xúc, làm mối nối gỉ và yếu đi dù sợi cáp vẫn tốt.
Hỏi: Chọn phụ kiện cáp inox theo phi nào?
Đáp: Chọn phụ kiện theo đường kính cáp: cáp 3mm dùng khóa cáp M3, lót cáp 3mm; cáp 6mm dùng khóa cáp M6, tăng đơ M8-M10. Tăng đơ và ma ní thường chọn theo tải trọng làm việc, nên lấy loại có tải bằng hoặc cao hơn lực kéo an toàn của sợi cáp.
Hỏi: Khóa cáp và kẹp terminal khác nhau thế nào?
Đáp: Khóa cáp (cóc cáp) siết bằng bu-lông để tạo khuyên đầu cáp, lắp nhanh, tháo được, phù hợp giằng néo và công trình. Kẹp/terminal là đầu neo bấm cố định (swage) cho bề mặt gọn, thẩm mỹ, thường dùng cho lan can cáp inox nơi cần giấu đầu cáp đẹp.
Xem thêm: cáp thép inox là gì · lan can cáp inox · hoặc chọn phụ kiện: tăng đơ · ma ní · khóa cáp · kẹp & terminal.
Gửi nhu cầu — Vinanox tư vấn đúng loại và báo giá kèm CO/CQ trong ngày.
Gọi 0965.080.419
